ankieta
Aktualności2008-06-26 - Walka z dostępem niepełnoletnich do papierosów nabiera tempa
W Polsce 73% sprzedawców złamałoby prawo sprzedając wyroby tytoniowe osobie wyglądającej na mniej niż 18 lat – wynika z badań Programu Odpowiedzialnej Sprzedaży STOP18!, który od 10 lat walczy z dostępem niepełnoletnich do wyrobów tytoniowych. Niepełnoletni bez problemu kupują papierosy, mimo że w Polsce stosuje się większość wykorzystywanych na świecie barier prawnych, ograniczających dostęp osób do lat 18 do wyrobów tytoniowych. Co więc mogłoby poprawić nadzór nad przestrzeganiem prawa? Możliwe rozwiązania przedstawiają instytucje i firmy biorące udział w tegorocznej edycji Programu STOP18!
Jednym z rozwiązań przedstawionych w ramach Programu STOP18! jest zaostrzenie nadzoru nad dystrybucją wyrobów tytoniowych. Wiązałoby się to z wprowadzeniem ich licencjonowanej sprzedaży, a co za tym idzie poważniejszymi konsekwencjami (utratą licencji) dla sprzedawców w przypadku złamania zakazu sprzedaży papierosów niepełnoletnim.
„W 2004 roku z inicjatywy Programu STOP18! wszedł w życie przepis uprawniający sprzedawców do legitymowania młodo wyglądających klientów, którzy proszą o wyroby tytoniowe. To duży sukces w walce z dostępem niepełnoletnich do wyrobów tytoniowych. Dalszą zmianą przepisu powinno być wprowadzenie obowiązku legitymowania przez sprzedawców tych klientów, których pełnoletność budzi wątpliwości” – mówi Andrzej Godewski, koordynator Programu STOP18!
Znaczącą rolę w ograniczaniu dostępu niepełnoletnich do wyrobów tytoniowych mogą odgrywać przepisy fiskalne. Wg ostatnich informacji z Ministerstwa Finansów, stawka procentowa akcyzy na wyroby tytoniowe ma wzrosnąć w stosunku do wcześniejszych propozycji. Takie rozwiązanie może nadal zachęcać producentów wyrobów tytoniowych do obniżania cen, ponieważ zapłacą niższą akcyzę. Tym samym bariera cenowa stanie się mniej skuteczną metodą ograniczania dostępu niepełnoletnich do papierosów. Ważną kwestią jest też konieczność zrównania wysokości akcyzy na wszystkie produkty tytoniowe. Tytoń do ręcznego skręcania papierosów jest opodatkowany niższą akcyzą, przez co sprzedaje się go po znacznie niższych cenach, niż papierosy. To tylko zachęca niepełnoletnich do kupowania tańszych produktów.
„Podatek akcyzowy, poza generowaniem wpływów budżetowych, wspiera również politykę zdrowotną państwa w zakresie ograniczania dostępu do wyrobów tytoniowych. Chodzi więc o wprowadzenie takiego sposobu opodatkowania, który skutecznie osiągnie te dwa cele” – mówi Krzysztof Stefanowicz, Dyrektor w KPMG. „Zgodnie z tym, co mówią eksperci międzynarodowych instytucji, takich jak np. Bank Światowy, opodatkowanie i ceny wyrobów tytoniowych są najskuteczniejszym sposobem wpływania na poziom konsumpcji” - dodaje.
Poza rutynową kontrolą punktów sprzedaży, w Polsce powinien też zostać rozwinięty system okresowych kontroli przez patrole łączone Policji i Straży Miejskiej oraz tzw. „tajemniczych klientów”. Być może wówczas sprzedawcy częściej weryfikowaliby wiek młodo wyglądających osób. Obecnie, przypadki karania za sprzedaż wyrobów tytoniowych osobie niepełnoletniej są sporadyczne. Dzieje się tak, ponieważ sprzedawcy muszą być przyłapani na gorącym uczynku. Sytuację zmieniłoby zniesienie przepisu nakazującego straży miejskiej podejmowanie działań służbowych zawsze w mundurze.
W tym roku, po raz pierwszy w historii Programu STOP18! do współpracy zostali zaproszeni posłowie i senatorowie. To od nich w dużej mierze będzie zależeć, jakie ostatecznie rozwiązania zostaną wprowadzone w Polsce. Na razie jednym z efektów zaangażowania parlamentarzystów jest trzykrotny – w porównaniu z rokiem ubiegłym – wzrost liczby samorządów, które zgłosiły się do udziału w zaplanowanym na wrzesień Ogólnopolskim Dniu Odpowiedzialnej Sprzedaży. Efekty XI edycji Programu STOP18! poznamy w październiku.
Pliki do pobrania |
;)